Po porodzie rodziców często martwi kwestia, czy dziecko na pewno rozwija się prawidłowo. Jak powinien wyglądać rozwój dziecka miesiąc po miesiącu, a nawet tydzień po tygodniu? Po pierwsze - nie ma dokładnego wzorca rozwoju dziecka. Każde dziecko jest indywidualne, jedne wcześniej trzymają główkę, innym wcześniej rosną zęby, jeszcze inne szybciej pełzają i raczkują.
Miernikiem harmonijnego rozwoju dziecka są siatki centylowe. Posługując się siatkami, możemy prześledzić indywidualny rozwój dziecka i porównać go z rozwojem dzieci w tym samym wieku. Siatka taka to wykres na którym zaznaczone są centyle - statystyczne wartości przypisane do określonej wagi i wzrostu dzieci w różnym wieku i różnej płci. Na siatce w pionie umieszczony jest wiek dziecka, a w poziomie inne parametry - wzrost, waga, obwód głowy. Środkowa wartość to 50 oznaczająca, że połowa dzieci w danym wieku ma taką wartość. Górną granicą normy jest 97. centyl (dzieci bardzo wysokie, bardzo otyłe, itp.), a dolną - 3. (dzieci wyraźnie mniejsze, chudsze, itd.) Na siatkę nanosi się dane własnego dziecka - powstają punkty na określonych centylach, a z połączenia punktów wychodzi krzywa rozwoju. Np. jeśli punkt występuje na górnej granicy 97, oznacza to że u 97% dzieci oceniany parametr ma niższą wartość niż u naszego dziecko. Ideą siatki nie jest jednak porównywanie dzieci, ale śledzenie rozwoju własnego dziecka. Jeśli wraz z wiekiem punkty są cały czas w miarę w tym samym centylu, to znaczy, że dziecko rozwija się harmonijnie. Niepokoić mogą nagłe odchylenia. Siatki można pobrać z internetu. Oczywiście nie każdy rodzic mierzy i waży dziecko codziennie lub co tydzień. Dla większości dzieci wystarczą ważenia i mierzenia u pediatry. Jeśli nie dzieje się nic złego, nie ma potrzeby męczyć niemowlaka dodatkowymi zabiegami.
Czego mogą się spodziewać rodzice miesiąc po miesiącu?
1 miesiąc życia dziecka to przede wszystkim sen i jedzenie. Maluch widzi słabo, na początku na odległość około 20-30cm, dlatego ważne jest, żeby się nad nim nachylać, głaskać, przemawiać. Wzrok niemowlęcia jest bardzo wrażliwy, warto zadbać o słabsze żarówki w jego sypialni i zasłonki w oknach. Uwaga też na zdjęcia z lampą - błysk jest dla noworodka po prostu bolesny. Dziecko rozpoznaje głos mamy, reaguje na niego, czasem też rozpoznaje głos taty (jeśli przemawiał on często do brzucha, czytał bajki, opowiadał).
W 2 miesiącu dziecko coraz chętniej poznaje świat - wkłada sobie rączki do buzi, a wkrótce trafiać tam będzie większość zabawek. Leżąc na brzuchu potrafi unieść i przytrzymać główkę. Wyostrza się wzrok, a oczy są już lepiej przystosowane do światła. Dziecko zaczynają interesować kolory, próbuje łapać zabawki. Pod koniec miesiąca zaczyna się świadomie uśmiechać. Powoli zaczyna sypiać mniej, jednak nadal jest często głodne. Niestety drugi miesiąc to często też miesiąc dręczących dziecko kolek.
3 miesiąc rozwoju dziecka to okres w którym dziecko umie robić “pompki” - leżąc na brzuchu jest w stanie oprzeć się na przedramionach i unieść głowę i przez jakiś czas wytrwać w tej pozycji. Coraz lepiej trzyma też głowę w pionie. Wodzi wzrokiem za mamą, tatą, przedmiotami przesuwanymi przed jego oczami. Powoli też zaczyna się przekręcać na bok - nie powinno się więc zostawiać dziecka na kanapie, bo może spaść. Idealne są maty edukacyjne i puzzle piankowe, gdzie dziecko może do woli ćwiczyć nowe umiejętności. Powoli dziecko zaczyna wydawać dźwięki (poza płaczem) - nie jest to jeszcze gaworzenie, ono pojawi się nieco później.
W 4 miesiącu dziecko zazwyczaj waży dwa razy tyle, co po urodzeniu, coraz pewniej trzyma głowę, silniejsze stają się nogi i ramiona. Rozpoznaje też coraz lepiej swoich rodziców i odróżnia ich od obcych. To okres intensywnego poznawania świata i odkrywania nowych umiejętności, które dziecko będzie ćwiczyć - np. pokazywanie języka. Dziecko odkrywa również swój głos i potrafi się nim bawić wydając przeróżne dźwięki. W nocy dziecko śpi coraz dłużej, regulują się też pory karmienia i dziennych drzemek.
5 miesiąc rozwoju to okres przewrotów - z pleców na brzuch i odwrotnie oraz pełzania. Dziecko siedzi pewnie z podparciem, można zacząć wybierać się na spacery ze spacerówką (ale taką, którą da się w razie potrzeby rozłożyć płasko). U niektórych dzieci mogą się zacząć pojawiać zęby.
6 miesiąc to ostatni miesiąc, kiedy zaleca się karmienie wyłącznie piersią. Będzie można wprowadzić dziecku pierwsze pokarmy. Dziecko też gaworzy, składa dźwięki w sylaby - ma, ba. Niestety słyszane często “mama” nie jest jeszcze wypowiadane świadomie.
W 7 miesiącu maluch potrafi pełzać do tyłu i usiąść - jeszcze bardzo niepewnie, więc lepiej, żeby rodzice byli w pobliżu. W tym okresie dziecko zaczyna wyraźnie preferować prawą lub lewą rękę. Reaguje coraz lepiej na swoje imię.
W 8 miesiącu warto zacząć inwestować w różne zabezpieczenia domu przed coraz sprawniej poruszającym się maluchem. Dziecko reaguje już na różne słowa, mówi też do siebie w “dziecio-mowie”. Często też zaczyna obawiać się obcych i przykleja się do mamy lub taty. To trudny okres jeśli chodzi o zostawianie dziecka z opiekunką.
Niektóre niemowlęta w 9 miesiącu są w stanie stanąć na chwilę, oczywiście ze wsparciem dorosłych. Coraz ciekawsze są zabawki wydające dźwięki, więc rodzice mogą być bombardowani uderzeniem w bębenek czy cymbałki. Umie też się “popisywać” przed zaprzyjaźnionymi osobami swoimi umiejętnościami.
10 miesięczne dziecko zmniejsza tempo rośnięcia. Rozróżnia coraz więcej słów, znacznie więcej niż potrafi wypowiedzieć i umie na nie zareagować. To okres szybkiego rozwoju intelektualnego. Nadal może mieć kłopoty z reagowaniem na obcych i reagować płaczem, gdy mama zostawia je samo.
W 11 miesiacu dziecko coraz chętniej ćwiczy pozycję pionową i próbuje chodzić. Zaczyna też “porządkować” dom - wyrzucając zawartość szafek. Potrafi powiedzieć kilka słów i wyraża swoją wolę - np podanie zabawki. Uwielbia śmiech i wyraża radość, gdy rodzice są zadowoleni. Interesuje się obrazkami w książeczkach - warto więc spędzać wspólnie czas na ich oglądaniu, czytaniu.
Kiedy dziecko ma rok, ma tendencję do doskonalenia jednej czynności na raz, więc może lepiej mówić, a gorzej chodzić. Nie zdmuchnie świeczki z urodzinowego tortu, ale zdecydowanie lepiej poradzi sobie z motoryką rąk - umie wkładać drobne przedmioty w większe, wyjmować je. Coraz bardziej interesują je inne dzieci, do dorosłych nadal podchodzi z dystansem. Reaguje na proste zabawy, polecenia.
Poza obserwowaniem dziecka, trzeba pamiętać o wizytach u pediatry, ortopedy, szczepieniach w poszczególnych miesiącach rozwoju. Warto kupować zabawki dopasowane do wieku dziecka, pomagające mu w trenowaniu określonych umiejętności i nie załamywać się gdy roczne dziecko nadal nie próbuje chodzić, być może trenowało akurat inną umiejętność.
Dorota Barańska
Popularity: unranked
Magiczny czas ciąży się skończył. Po dziewięciu miesiącach radosnego wyczekiwania w końcu nastąpiło rozwiązanie. Momenty szczęścia i wzruszeń kiedy patrzysz na maluszka czasami mogą zostać zmącone niezadowoleniem kiedy przeglądasz się w lustrze. Przez tyle czasu Twoje ciało podlegało tak intensywnym zmianom, że aż trudno pogodzić Ci się z tym, co teraz widzisz kiedy patrzysz w swoje odbicie? Gdzie Twoja piękna sylwetka? Spokojnie, powrót do figury sprzed ciąży nie jest wcale aż tak trudny.
